محمد مؤمن بن محمد حسين النخعي الآشتيانى
9
تذكرة العلاج و رساله خواص بيخ چينى ( فارسى )
و روزها كه هليله خوردهاند صبح آب غوره نبايد خورد غذاى ظهر نخود آب و باقى روزها و شبها بطريق مسطوره بعضى در آب غوره چاشنى دارد و م ل كشنيز شيره كشيده و بعضى بعلاوه دو م ل كشنيز يك م ل تخم خرفه نيز در ان شيره كشيدهاند علىاىحال قاعدهء كلّى در معالجهء اين مرض تعديل در هوا و سكون در مساكن بارده رطبه مثل قرص طباشير و ماء الشّعير و كاهو و امثال ذالك الصداع البارد الساذج علامت ان يا تقدّم اسباب مبرده است يا وجود اسباب مبرده از قبيل خوردن اشياء بارد يا مكث نمودن در مكانهاى بارده و بياض لون و مثقل و بلادت حواس و ميل وجع به عقب سر و استلذاذ و تسكين به هوا و اشياء حاره و سرد بودن جلد سر علاج هر بامداد چائى خطائى با نبات بنوشد يا قهوهء دارچينى يا آب نبات و خاكشير از اين مقوله بخورند يا آنكه در هر بامداد چهل م ل مغير بنوشند و كل اروانه جوشانيده بخورد ؟ ؟ ؟ و غبا بحمّام روند و زنجبيل با كلاب طلا نمايند و از اشياهاى حار از قيل كل ياس و ميخك و زعفران بنوشند و تنطيل به آب بابونه و اكليل الملك و مرزنجوش و پودنه نمايند و تدهين بعطريّات حارّه نمايند و تقليل در غذاء كنند و ظهرها نان و پنير كزنكبين با نان شربت قند يا مرباى بالنگ و يخدربهشت و امثال ذالك بخورند و شبها نخود آب ادويّهدار يا طعام ادويّهدار بخورند و هركاه امتلائى نباشد غبا سه آب از تا جزيرى اكليل الملك و خاكشير و كاوزبان نمك طعام مكد دو م ل شكر سرخ كزنكبين هريك ده م ل با آب پاچه اماله كنند و ظهرهاى اماله غذا نخود آب و ايّام ديگر بطريق مسطوره است و جالينوس ذكر نموده كه هر الم و مرضى كه ساذج